سی‌وهشت سال امانت‌داری؛ از میراث امام تا روایت فردا

به نام خدا

هفدهم شهریور، برای مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی(س)، تنها یک تاریخ در تقویم نیست؛ یادآور روزی است که با تدبیر و آینده‌نگری حضرت امام خمینی(س) و اهتمام یادگار گرانقدر ایشان، مرحوم حجت‌الاسلام والمسلمین حاج سید احمد خمینی، مسئولیتی بزرگ بر دوش نهادی نهاده شد که مأموریت آن، حفظ، صیانت، تنظیم و نشر میراث علمی، فکری، سیاسی و معنوی امام قرار گرفت.

اکنون، در سی و هشتمین سال تأسیس این مؤسسه، با نگاهی سرشار از افتخار به گذشته و با احساس مسئولیتی عمیق‌تر نسبت به آینده، این مسیر را مرور می‌کنیم.

در طول این سال‌ها، گنجینه‌ای گسترده از آثار مکتوب، اسناد، دست‌نوشته‌ها، تصاویر، صوت و فیلم‌های مربوط به حضرت امام گردآوری، حفظ و سامان‌دهی شده و آثار فراوانی در عرصه‌های پژوهش، نشر، فرهنگ، هنر و ارتباطات، در اختیار جامعه علمی و فرهنگی و عموم علاقه‌مندان قرار گرفته است. این میراث، صرفاً مجموعه‌ای از اسناد و یادگارهای تاریخی نیست؛ بخشی از حافظه زنده یک ملت و گواهی ماندگار بر یکی از مهم‌ترین دوره‌های تاریخ معاصر ایران و جهان اسلام است.

با این همه، پاسداری از میراث امام تنها در حفظ و نگهداری آثار ایشان خلاصه نمی‌شود؛ رسالتی بزرگ‌تر در میان است: شناخت درست امام و انتقال اندیشه، سیره و آرمان‌های او به نسل‌های امروز و فردا. نسلی که بسیاری از آنان نه امام را از نزدیک دیده‌اند و نه روزهای انقلاب و سال‌های نخست جمهوری اسلامی را تجربه کرده‌اند، اما می‌توانند مخاطب اندیشه‌ای باشند که همچنان ظرفیت گفت‌وگو با انسان معاصر را دارد.

از این رو، مسئولیت امروز مؤسسه بیش از هر زمان دیگری نیازمند نگاهی تازه، زبانی روزآمد و بهره‌گیری از همه ظرفیت‌های علمی، فرهنگی، هنری و رسانه‌ای است. باید بتوانیم امام را نه فقط در قاب تصاویر و خاطرات تاریخی، بلکه در متن پرسش‌ها و دغدغه‌های انسان امروز معرفی کنیم؛ امامی که درباره کرامت انسان، عدالت، استقلال، آزادی، معنویت، اخلاق، مردم و نسبت دین و جامعه سخن گفته و میراثی فکری برای نسل‌های پس از خود به یادگار نهاده است.

در روزهایی که ملت ایران بار دیگر طعم تلخ جنگ و تجاوز را تجربه کرد و ایستادگی و همبستگی مردم، جلوه‌ای دیگر از دفاع از ایران را به نمایش گذاشت، اهمیت ثبت و روایت درست این روزها نیز دوچندان می‌شود. امام خمینی(س) در پایان جنگ تحمیلی فرمودند: *«ما در جنگ ابهت دو ابرقدرت شرق و غرب را شکستیم.»* امروز نیز یکی از مسئولیت‌های مهم ما، حفظ حقیقت این روزها و روایت صادقانه ایستادگی و تجربه مردم ایران است؛ چراکه تاریخ، تنها آنچه را که رخ داده به یاد نمی‌سپارد، بلکه آن‌گونه که روایت شده است نیز به نسل‌های بعد منتقل می‌کند.

در سی و هشتمین سالگرد تأسیس مؤسسه، ضمن ادای احترام به بنیان‌گذاران و همه کسانی که طی این سال‌ها برای حفظ و نشر آثار حضرت امام تلاش کرده‌اند، از تلاش صادقانه همکاران مؤسسه در سراسر کشور و نیز پژوهشگران، اندیشمندان و فرهیختگانی که در این مسیر همراه ما بوده‌اند، صمیمانه قدردانی می‌کنم.

امروز بیش از هر زمان دیگری باور داریم که پاسداری از میراث امام، با ماندن در گذشته محقق نمی‌شود؛ بلکه با شناخت عمیق گذشته، فهم درست اندیشه امام و پاسخ‌گویی مسئولانه به نیازهای آینده معنا می‌یابد.

امیدواریم مؤسسه تنظیم و نشر آثار امام خمینی(س) در دهه‌های پیش رو نیز همچنان امانتدار امینی برای میراث امام و پلی استوار میان اندیشه او و نسل‌های آینده باشد.

هفدهم شهریور ۱۴۰۵

جهانگیر قاسمی 

معاون فرهنگی، هنری و ارتباطات موسسه تنظیم و نشر امام خمینی (س)